Loden afslag/proefslag

Bodemvondst, Hans Bostelaar.

 

 

Loden afslag-plaatje.

Diverse mespunt doorboring.

De juiste functie/plaats/datering van dit loodje is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 12 gram.

Diameter: 46 mm. x 44 mm.

Diameter stempels/afslag: 16 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op een rond en platgeslagen plaatje.

Vier afslagen van stempels (?)

Allen voorzien van een parelcirkel.

- Twee maal de letters I

- Twee maal de letters I H

(de kleine I tussen de bovenbenen van de letter H)

 

Keerzijde: Vier afslagen van stempels (?)

- Twee maal de letters I H

- De letters I S

- Huismerk of cijfer I 4 met daarnaast de kleine letter B

 

 


 

 

Loden afslag/proefslag (huismerk)

Bodemvondst, Paul Blomme.

 

 

Loden afslag-plaatje.

De juiste functie/plaats/datering van dit loodje is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 30,5 gram.

Afmeting: 41 mm. x 38 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw à 17e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op een rond en platgeslagen plaatje.

Negen afslagen van een huismerkstempel.

Allen voorzien van een parelcirkel en een gladde fijne cirkel.

Met op het veld gelegen letters:

V en de samengevoegde letters NH

Boven de initialen VNH.

De letter P, verwerkt in een kruis(voet).

 

 

Keerzijde: Een lichte afslag.

De parelrand nog merkbaar.

Hier is de afbeelding, platgeslagen.

Door de negen afdrukken, aan de voorzijde.

 

 


 

 

Loden afslag (Monogram)

Bodemvondst, Edwin Der Nederlanden.

 

 

 

Loden afslag-plaatje.

Dubbel gevouwen.

De juiste functie/plaats/datering van dit loodje is niet gekend.

 

Materiaal: Lood.

Massa: Onbekend.

Diameter: Onbekend.

Diameter stempels/afslag: Onbekend.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. eind 16e eeuw begin 17e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op een dubbel geplooid loodplaatje.

Een dubbele blad-krans cirkel.

De letter L gelegen op de letter J

Ter weerszijden een gepunt bloem-motief.

 

Keerzijde: Blanco.

 

 


 

 

Penning/loodje Adelaar.

Bodemvondst, Peter Bakker.

 

 

Enkelzijdige penning/loodje type adelaar.

De juiste functie/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: Onbekend.

Diameter: Onbekend.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op een veld.

Naar rechts gewende adelaar,

met gespreide vleugels.

 

Keerzijde:  Blanco.

 

 


 

 

Penning "(tweekoppige) Adelaar" 1540.

Bodemvondst, Pieter de Breuk.

 

 

Penning tweekoppige adelaar, Karel V.

Lichte schade aan de rand, perforatie door nageling.

De juiste functie/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,94 gram.

Diameter: 27 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: 1540.

 

Voorzijde: Gekroonde tweekoppige adelaar, met gespreide vleugels.

Omsloten met een omschrift:

  SI ° VOVS ° FALLEZ ° SE (SI)° REGECTES

Wat wil zeggen: Indien je faalt, hergooi.

(In verband met het rekenen op een albus, het leggen of gooien (gectoirs) van penningen.)

 

Keerzijde: Lang glad gevoet kruis.

Met in de kwartieren de letters  K / V / R / I

Wat wil zeggen:  Karolus Vijf Romanorum Imperator.

Omsloten met een omschrift:

AMAT ° VICTORIA ° CVRAM °1540

Wat wil zeggen: Geen overwinning zonder  inspanning.

 

Lit.: Afgeleide van op rekenpenningen Karel V, Dugniolle 1153 t.e.m. 1161.

Voor de letters in de kwartieren "Dubbele mijt" Vanhoudt 233.AN.


 

Penning type "Burcht/toren"

Bodemvondst, Danny Hennekeij.

 

 

Ovale eenzijdige geslagen penning type "Burcht/toren".

Met klop, gotische V

De juiste functie/plaats/datering van dit loodje is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 7,25 gram.

Diameter: 22 mm. x 24,3 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend. Middelburg (?)

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op een ovaal veld.

Binnen een parelcirkel,

een burcht of torengebouw met drie kantelen.

Waarop een klop.

Binnen een parelrand, de gotische letter V

Voor waardebepaling, vijf.

 

Keerzijde: Blanco.

 

 


 

Penning "Hond/hoofd"

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

 

Penning met hond/fabeldier.

De juiste functie/plaats/datering van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,77 gram.

Diameter: 19,4 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e à 17e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

Een gaande mannelijke hond(?) naar rechts.

Met gekrulde lange staart, naar achter gekeerd.

Een lange snuit, met opstaande oren.

Rondom veriert met kleine bolletjes/punten.

Centraal, een (passer) punt.

 

Keerzijde: Binnen een gladde cirkel.

Een mannelijk hoofd naar rechts gewend.

 

Lit.: Edward Fletcher, Leaden Tokens & Tallies, Roman to Victorian, pag. 59.

 

 


 

Penning type "Tudor-roos" (TR 01)

Bodemvondst, Hans Bostelaar.

 

 

Penning met Tudor roos.

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 4 gram.

Diameter: 18 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend, Engeland.

Datering: z.j. Ca. 1570-1600

 

Voorzijde: Binnen een gladde boord.

Engelse Tudor roos.

 

Keerzijde:  Binnen twee gladde cirkels.

De letter b

 

Lit.: Edward Fletcher, The Powell 32 Type Classification System for leaden tokens & tallies. pag 104, Type 25.

 

"Tudor rose" of ook "Union rose" genaamd is het traditionele florale heraldisch embleem van Engeland.

De traditie om een gestileerde roos als embleem te gebruiken, stamt uit de periode van de Tudordynastie, met name koning Hendrik VIII van Engeland.

 


 

 

Penning type "Tudor-roos" (TR 02)

Bodemvondst, Hans Bostelaar.

 

 

Penning met Tudor roos.

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 4 gram.

Diameter: 18 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend, Engeland.

Datering: z.j. Ca. 1570-1600

 

Voorzijde: Binnen een gladde boord.

Engelse Tudor roos.

 

Keerzijde:  Binnen twee gladde cirkels.

De letter b

 

Lit.: Edward Fletcher, The Powell 32 Type Classification System for leaden tokens & tallies. pag 104, Type 25.

 

"Tudor rose" of ook "Union rose" genaamd is het traditionele florale heraldisch embleem van Engeland. 

De traditie om een gestileerde roos als embleem te gebruiken, stamt uit de periode van de Tudordynastie, met name koning Hendrik VIII van Engeland.

 


 

 

Penning type "Tudor-roos/kruis" (TR 03)

Bodemvondst, Danny Hennekeij.

 

 

 

Penning met Tudor roos.

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 6,90 gram.

Diameter: 20,5 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

Gesteelde Engelse Tudor roos (?).

Geflankeerd aan het steeltje, met de gotische letters A / F

 

 

Keerzijde:  Binnen een gladde cirkel.

De gotische cijfers IIII

Mogelijks voor de waardebepaling 4

Waar boven een kleine gladde cirkel.

Beladen, met een breed kruis.

 

 

"Tudor rose" of ook "Union rose" genaamd is het traditionele florale heraldisch embleem van Engeland.

De traditie om een gestileerde roos als embleem te gebruiken, stamt uit de periode van de Tudordynastie, met name koning Hendrik VIII van Engeland.

 

 


 

 

 

Penning type "Tudor-roos/kruis" (TR 04)

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

 

Penning met Tudor roos.

Gefragmenteerd door gietfout.

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 2,15 gram.

Diameter: 21,1 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend, Engeland.

Datering: z.j. Ca. 1510-1550

 

Voorzijde: Binnen een versierde rand.

Die een pseudo-legende voorstelt.

Tudor roos.

 

Keerzijde:  Binnen twee gladde cirkels.

Een fictief omschrift, die een pseudo-legende voorstelt.

Een lang smal gevoet kruis.

In de kwartieren telkens, drie bolletjes/punten.

 

Lit.: Edward Fletcher, Leaden Tokens & Tallies, Roman to Victorian, pag. 48.

 

"Tudor rose" of ook "Union rose" genaamd is het traditionele florale heraldisch embleem van Engeland. 

De traditie om een gestileerde roos als embleem te gebruiken, stamt uit de periode van de Tudordynastie, met name koning Hendrik VIII van Engeland.

 


 

 

Penning "Bloem/bijlen".

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Penning met bloemmotief en bijlen.

De juiste functie/plaats/datering van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 9,15 gram.

Diameter: 23,8 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. eind 16e eeuw, begin 17e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

Zes-blad bloemmotief.

Tussen de bloemblaadjes,

telkens een naar binnen gekeerde driehoek

Centraal, een (passer) punt.

 

Keerzijde: Gelegen op het veld.

Twee bijlen, geflankeerd met een dubbel getande zaag.

Versiert met diverse punten/bolletjes.

 

 


 

 

Munt/Méreaux van 6 denier, Bisdom Cambrai.

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

   

 

 

Munt/Méreaux Bisdom Cambrai, op naam van aartsbisschop Louis de Berlaymont.

De juiste functie/datering van deze penning/méreaux is niet gekend.

 

Materiaal: Koper (Cu)

Massa: 5,71 gram.

Diameter: 26,4 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Bisdom Cambrai.

Datering: z.j. Ca. 1570-1596.

Muntmeester: Catherine Struyix.

 

Voorzijde: Binnen een parelcirkel.

Het wapenschild van Berlaymont.

(Gedwarsbalkt van zes stukken vair en rood)

Bekroond met de Romeinse cijfers VI

(monétaire waarde van zes deniers)

Omschrift:

✠ . LVD . A . BERLAIMONT . D . GRA .

Interpunctie, drieklaver-blad.

Voluit: Ludovicus ad Berlaymont, dei gratia.

Wat wil zeggen: Louis de Berlaymont, bij de gratie van God.

 

 

Keerzijde:  Binnen een versierde bloemenkrans.

Een recht stokkenkruis, met hartschild.

In het hartschild, een rechtopstaande leeuw naar links gekeerd.

In de kwartieren, de letters:

L / O / Y / S

LOYS van Louis de Berlaymont.

Lit.: Bd # 2040.; Kees Pannenkeet, www.duiten.nl CAM.3:6denier (liard).

Louis de Berlaymont geboren in Berlaimont in 1542 en overleed in Bergen in 1596.

Was priester van de Zuiderlijke Nederlanden, en werd aartsbisschop van Cambrai in 1570 tot 1596. 

Louis de Berlaimont verving Maximiliaan de Berghes in 1570 als aartsbisschop.  Het was dan ook laatste aartsbisschop van Cambrai die monétaire méreaux's had geslagen voor het bisdom.

 


 

Munt/Méreaux van 2 denier, Bisdom Cambrai.

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

   

 

 

Munt/Méreaux Bisdom Cambrai, op naam van aartsbisschop Louis de Berlaymont.

De juiste functie/datering van deze penning/méreaux is niet gekend.

 

Materiaal: Koper (Cu)

Massa: 3,04 gram.

Diameter: 21,5 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Bisdom Cambrai.

Datering: z.j. Ca. 1570-1596.

Muntmeester: Libert de Valchenbourgh.

 

Voorzijde: Binnen een parelcirkel.

Het wapenschild van Berlaymont.

(Gedwarsbalkt van zes stukken vair en rood)

Bekroond met de Romeinse cijfers II

(monétaire waarde van twee deniers of dubbele denier)

Omschrift:

 ❀ : LVD . A . BERLAIMONT . D . GRA .

Interpunctie, drieklaver-blad.

Voluit: Ludovicus ad Berlaymont, dei gratia.

Wat wil zeggen: Louis de Berlaymont, bij de gratie van God.

de tekst gaat verder op de keerzijde.

 

Keerzijde:  Binnen een gladde cirkel.

Een recht stokkenkruis, met hartschild.

In het hartschild, een lelie.

Het kruis onderbreekt de legende.

ARCH / ET / DVX / CAM 

Interpunctie, drieklaver-blad.

Voluit: Archiepiscopus et dux Cameracum.

Wat wil zeggen: Aartsbisschop en hertog van Kamerijk.

Lit.: Kees Pannenkeet, www.duiten.nl CAM.4: dubbele denier.

 


 

Penning op "Bisschop van Augsburg" (1544)

 

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

Penning op bisschop van Augsburg.

Otto Truchsess von Waldburg. (1543-1573)

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 11,05 gram.

Diameter: 30,7 mm.
Medailleur: Lorenzo Fragni.
Datering: 1544

Aanmaakplaats: z.pl. (Duitsland ?)


Voorzijde: Binnen een versierde buitenrand, bladmotief.
Borstbeeld van Otto von Waldburg, naar rechts gewend.
Opgekleed met een ceremonieel schouderstuk (mozetta).
(Gedragen door katholieke prelaten, bij officiële riten)
Getooid met een kardinaalsmuts.
Omschrift:
+ OTHO . TRVCHSESS . DEI . GRATIA . E^PS . AVGVST . M . D . XLIIII (1544)
Ter weerszijde, de gesplitste legende:
ETA . SVE / XXX


Keerzijde: Blanco.


Lit: Forrer Bd. IV, 362; vlg. II 133-135.

 


 

Portugese munt, 1 Dinheiro.

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Portugese munt, 1 Dinheiro.

Vervaardigd onder, Sebastiàn I als koning van Portugal en de Algarves.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 2,65 gram.

Diameter: 18,8 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Malacca (Maleisië).

Datering: z.j. Ca. 1557-1578

 

Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

Het gekroond wapenschild van Portugal.

 

Keerzijde: Gelegen op een glad veld.

Een naar rechts varende kogge/zeilschip.

Op de achtersteven, een kruis.

Centraal, een (passer) punt.

 

Lit.: Saran Singh, De encyclopedie van de munten van Maleisië, Singapore en Brunei, # "Sim.S 19".

 


 

 

Penning type "Dubbel kruis".

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

 

Penning met dubbel kruis.

De juiste functie/plaats/datering van deze penning is niet gekend.

Restant van de gietboom, nog aanwezig.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 8,15 gram.

Diameter: 23,8 mm. x 21,65 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 15e à 16e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op een veld.

Lang smal kruis.

In de kwartieren telkens een bolletje/punt.

 

Keerzijde: Gelegen op een glad veld.

Klein glad kruisje , op het onderste deel.

 

 


 

Verzegellood (?) Brugge.

Bodemvondst van Ignas Vermeulen.

 

 

Mogelijks een voorloper van een "Brugs" zegelloodje.

De juiste functie/datering van dit type loodje is nog onbekend.

 

Materiaal: Lood.

Massa: 6,00 gram.

Diameter: 21 mm.

Aanmaakplaats: z.pl Brugge.

Datering: z.j. Ca. 2e helft 16e eeuw.


Voorzijde: Klimmende leeuw van Vlaanderen, naar rechts gewend.
Rechts de gekroonde gotische B van Brugge.
Rondom versiert met een kabelrand.


Keerzijde: Stelt het lam voor, het juweel van het "Gulden Vlies"onder een vuurslag. Met weerszijden wegspringende vonken.

Rondom versiert met een kabelrand.


Opmerking: De versiering, is een soort kabelrand die we kennen op de muntslag van de korten van Karel V.
Het embleem van het "Gulden Vlies" doet vermoeden, dat deze te situeren is ten tijde van Philips II.
Datering: tweede helft 16e eeuw, met een marge te rekenen van enkele decennia.

 


 

Penning type "Cirkels" (C 16/01)

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Enkelzijdige penning/loodje type cirkels.

De juiste functie/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 14,50 gram.

Diameter: 27,4 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen vier cirkels.

Centraal binnen de kleinste cirkel,

rad/spaak/wiel motief.

Centraal, een (passer) punt.

 

Keerzijde:  Blanco, met licht omgeplooide boord.

 

 


 

 

Penning type "Cirkels" (C 16/02)

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Penning type cirkels/letters.

De juiste functie/plaats/datering van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 4,14 gram.

Diameter: 19,2 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen drie cirkels.

Een spaak-motief, over het volledige veld.

Centraal, een (passer) punt.

 

Keerzijde: Gelegen op een veld.

De letters C I

Onder de letters, een krul-versiering.

Centraal, een (passer) punt.

 

 


 

 

Penning type "Cirkels". (C 16/03)

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

 

 

 

Penning type cirkels/letters

De juiste functie/plaats/datering van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 11,82 gram.

Diameter: 22,5 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op het veld.

Drie cirkels

Centraal, een (passer) punt.

 

Keerzijde: Gelegen op een veld, in een vierkant dieper gelegen kader.

De letters GI of IC

De letter G gespiegeld weergegeven.

 

Lit.: Edward Fletcher, Leaden Tokens & Tallies, Roman to Victorian,

pag. 104 type 31.

 

 


 

 

Penning type "Cirkels". (C 16/04)

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

 

 

 

 

Enkelzijdige penning type cirkels/letters

De juiste functie/plaats/datering van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,99 gram.

Diameter: 18,9 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op het veld.

Drie cirkels

Centraal, een (passer) punt.

 

Keerzijde: Blanco.

 

Lit.: Edward Fletcher, Leaden Tokens & Tallies, Roman to Victorian, 

pag. 104 type 31.

 

 


 

 

Geuzenpenning,1566 (GP 16/01)

Bodemvondst, Pieter De Breuk.

 

 

Geuzenpenning.

(Na breuk ophangoog, een boorgat voorzien destijds)

 

Materiaal: Lood/tin legering.
Massa: 11,55 gram.
Afmetingen: 27 mm. x 34 mm.
Datering: 1566

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Medailleur: Onbekend. (Mogelijks Jonghelinck ?)

 

Voorzijde: Binnen een omschrift.

De geharnaste buste van Philips II, naar links gewend.

Omschrift:

EN ° TOVT ° FIDELLES ° AV ° ROY ° 1566

Wat wil zeggen: In alles trouw aan de koning.

(De legende loopt verder op de keerzijde)

 

 

Keerzijde: Binnen een omschrift.

Twee edelen, die elkaar de hand drukken.

De linkse edele, draagt aan de gordel een bedelnap en een kalebasfles.

Aan de voeten van de figuranten, het monogram VLG

Voluit (volgens Gerard van Loon):

Vive les gueux

Wat wil zeggen: Leve de geuzen.

Omschrift:

IVSQVES ° A ° PORTER ° LA ° BESACE

Wat wil zeggen: zelfs tot aan de bedelstaf.

 

Lit: Gerard van Loon, Beschrijving der Nederlandse Historipenningen 1713-1731. (vL. I 85/84.5.); G. van der Meer, De Beeldenaar 1980. 91-95.

 


 

Geuzenpenning, 1566 (GP 16/02)

Bodemvondst, Hylke Roorda.

 

 

 

Geuzenpenning.

Gefragmenteerd aan de rand.

Middendoor gebroken.

 

Materiaal: Lood/tin legering. (Bestaat ook in zilveren afslag)
Massa: 9,03 gram.
Afmetingen: 25 mm. x 34 mm.
Datering: z.j. 1566

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

 

Voorzijde: Binnen een omschrift.

De geharnaste buste van Philips II, naar links gewend.

Omschrift:

 EN  TOVT  FIDELLES  AV  ROY (muntteken)

Wat wil zeggen: In alles trouw aan de koning.

 

 

Keerzijde: Binnen een omschrift.

Een hand die zich opwarmt, aan een brandende takkenbos.

Een adder bijt in de middenvinger.

Omschrift:

. SI + DEVS + NOBISCUM + QVIS + CONTRA + NOS .

Wat wil zeggen: Zo god voor ons is, wie zal tegen ons zijn.

 

Lit.: Gerard van Loon, Beschrijving der Nederlandse Historipenningen, deel I, pag 86/87.

 

De keerzijde word verbeeld, op de geschiedenis van H. Paulus.

Na een zware schipbreuk, te hebben doorstaan komen ze op het eiland Malta.

Bij een door hem op het vuur te zijn geworpen takkenbos, om zich te warmen.

Bijt een adder, in zijn hand zonder enig letsel.

(Handelingen van de apostels, kapit. XXVIII. 3 en Romeinen, kapit. VIII.31)

 


 

Penning "Gesp/letters".

Uit de collectie, Patrick Pasmans.

 

 

Penning type gesp/letters (?) 

De juiste functie/plaats/datering van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood.

Massa: 2,78 gram.

Diameter: 20 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op het veld.

Een gesp met gespplaat naar rechts.

Geprofileerde voorbeugel, waarop een angel rust.

De gespplaat met omrande versiering.

 

Keerzijde:  Gelegen op het veld.

De letters HS (?)

 

 


 

 

Penning "Gesp/vierpas"

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Penning met bekruiste vierpas en gesp (?) 

De juiste functie/plaats/datering van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 2,43 gram.

Diameter: 17 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een gladde buitencirkel.

Een gesp, met angel naar rechts gewend.

 

Keerzijde:  Binnen een gladde buitenrand.

Een vierpas, met daarin een kort glad kruis.

 

 


 

 

Penning type "Heilige Geest".

Bodemvondst Jos.

 

 

 

Penning H. Geest armentafel.

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin.

Massa: Onbekend.

Diameter: 16 mm.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.


Voorzijde: Binnen een parelrand.
En versierde gearceerde band.
De H. Geest in de gedaante van een duif.

Keerzijde: Binnen een parelrand.
Een kalende monnik/abt met baard, 

getooid in een pij naar links gewend.
Een hand rustend op de schouder.
Het bolletje voor de persoon, duid mogelijks op een hostie.

 


 

Penning "Hospitaalbroeders St-Antonius"

Bodemvondst, Arjen Van Den Kerchove.

 

 

 

 

 

Penning op de "Orde van St-Antonius".

Kloveniersgilde St-Antonius abt uit Terheijden (1551) ?

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: Onbekend.

Diameter: 22 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. eind 16e begin 17e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een dubbele cirkel.

De gotische letters A T B

T-symbool, naar het teken van de Griekse hoofdletter. 

Tau genoemd.

A B St-Antonius (hospitaal) Broeders.

 

Keerzijde: Binnen een gladde cirkel.

Centraal de gotische letters A B

St-Antonius / Broeders (?)

Armen / Brood (?)

Onder en boven de letters, met krul-motief versiert.

 

Lit.: Dolf Hartsuiker, "De Tau van Antonius", Kloveniersgilde "Sint Antonius Abt" Terheijden sinds 1551.

 

T kruis
Bij de onderstaande bespreking van het T-symbool heb ik een artikel van Pieter Noordeloos, “De Tau van Antonius” als basis en uitgangspunt.
Het meest typische Antoniaanse embleem, dat wij op een menigte afbeeldingen van S. Antonius uit de latere middeleeuwen aantreffen, is een T, naar het teken van de Griekse hoofdletter van die naam, tau genoemd.
De vorm is over het algemeen sierlijk. De balken lopen aan de drie einden breder uit en vormen door de holle buiging aan elk einde twee min of meer rechte hoeken.
Het blauwe insigne was, volgens voorschrift, genaaid op de linkerzijde van de zwarte tunica en de zwarte mantel der hospitaalbroeders van de Orde van St. Antonius. Het werd daarom ook wel Antoniuskruis genoemd.
De Antonianen hebben zich er niet mede tevreden gesteld met alleen de tau te dragen. De tau werd voor hen hun symbool. Zij droegen het overal uit en brachten het aan op alles wat ook maar enig verband met de orde had.

 

 


 

Penning "Maria/wapenschild"

Bodemvondst, Paul Blomme.

 

 

 

Zes-hoekige penning, met gekroonde M

De juiste functie/plaats/datering van dit loodje is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 5,7 gram.

Diameter: 19 mm. x 19 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een opgehoogde boord.

Een zes-hoekige omlijning.

Centraal, de gotische en gekroonde letter M

(Heilige Maria)

 

 

Keerzijde: Binnen een opgehoogde boord.

Een zes-hoekige omkadering.

Centraal, een gevierendeeld wapenschild.

Met in de kwartieren 1 & 3, drie boven elkar liggende balken.

In de kwartieren 2 & 3, niet nader toe te schrijven figuur.

 

 


 

Penning type " Oogst-bijl".

Uit de collectie, Paul Callewaert..

 

 

Enkelzijdige penning met oogstbijl.

De juiste functie/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,70 gram..

Diameter: 18,2 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Gelegen op een veld.

Naar links liggende oogst-bijl.

Met open bijl-wang, boven het bijl-huis een bijl-punt/pin.

Rechtsonder een molenijzer.

Centraal een (passer) punt.

 

 

Keerzijde:  Blanco.

 

 


 

 

Rekenpenning naar model "Scheepjes-penning" Neurenberg.

 


Bodemvondst, Dirk van Hoye.

 

 

 

 

 

 

 

Penning naar model van Neurenbergse rekenpenning type "Scheepjespenning".

De juiste functie/datering/plaats voor deze penning is onbekend.

 

 

Materiaal: Lood/tin legering

Massa: 5,6 gram.

Diameter: 24 mm.
Datering: z.j. Ca. 1490-1550
Aanmaakplaats: z.pl. onbekend.

 

Voorzijde: Binnen een gearceerde sierband,

die een pseudo-legende voorstelt.

Een karveel, naar links opvarend.

Onder het schip, afgetekende golven.

 

Keerzijde: Binnen een gearceerde sierrand,

die een pseudo-legende voorstelt.

Een Frans ruitschild in een dubbel omkaderde en versierde lijst,

waarin vier lelies op het veld.

 

 

 


 

Rekenpenning (Tin) op Huwelijk Ferdinand & Anna (1521)

Bodemvondst Hans Bostelaar.

 

 

Tinnen rekenpenning op:

Huwelijk Ferdinand van Oostenrijk met Anna van Hongarije.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 4.00 gram.
Diameter: 29 mm.
Aanmaakplaats: Brugge.
Datering: Ca. 1521.
Muntplaatsteken: Lelie (voor Brugge)


Voorzijde: Binnen een dubbele parelcirkel.
Naakte langharige dame preuts geknield op een vlot in de golven.
Die de personificatie van de "Hoop" voorstelt.
En houd met beide handen, een zeil in de wind.
Legende in de buitenbaan:
ESPERA
ИS * GVIDE * MAVELLE * APOVRT * 

De legende sluit met een kroontje.
Wat wil zeggen: De 'Hoop" leidt mijn zeil naar de haven.
De letter N in ESPERAN
C is gespiegeld.

Interpunctie, ster.


Keerzijde: Binnen een dubbele parelcirkel.
Het wapenschild van de aartshertog Ferdinand van Oostenrijk.
Gehouden door een staande struisvogel naar links gewend, met een lint in de snavel.
Legende in de buitenbaan:
IETT * PO * BVREAV * DE * MOS * F X ARCIDVC * DAVSTCE (Lelie)
Voluit: Iettoirs pour le bureau de monseigneur Ferdinand archiduc d'Austrice.
Wat wil zeggen: Rekenpenningen voor het bureau van Dhr. Ferdinand, aartshertog van Oostenrijk.
Interpunctie, ster.


Lit: Margreet Tas 018; Dugniolle 1122.


 

Rekenpenning (Tin) op Huwelijk Ferdinand & Anna (1521)

Bodemvondst Dimitry Soenen.

 

 

Lood/tin rekenpenning.
Huwelijk Ferdinand van Oostenrijk & Anna van Hongarije.

Materiaal: Lood/tin legering.
Massa: 6,49 gram.
Diameter: 29 mm.
Aanmaakplaats: Brugge.
Datering: 1521
Muntplaatsteken: Lelie.

Voorzijde: Binnen een dubbele parelcirkel, met legende.
Naakte langharige vrouw geknield op een vlot, 
die de personificatie van de Hoop voorstelt.
Houd een zeil in de wind.
ESPERANSE x GVIDE x MAVELLE x POVRT x 1521

De legende sluit af met een kroontje.
Wat wil zeggen: De Hoop leidt mijn zeil naar de haven.

Keerzijde: Binnen een dubbele parelcirkel, met legende.
Het wapenschild van de aartshertog, gehouden door een staande struisvogel.
IETT x PO x LE x BVREAV x DE x MOS x F X ARCIDVC x DAVSTCE (Lelie)
Voluit: Iettoirs pour le bureau de monseigneur Ferdinand archiduc d'Austrice.
Wat wil zeggen: Rekenpenningen voor het bureau van de heer Ferdinand, aartshertog van Oostenrijk.


Lit: Margreet Tas 018; Dugniolle 1122.


 

Penning "Kromstaf/palmtak".

Uit de collectie van, Dimidov.

 

 

Penning Bisschop/martelaar.

Licht gefragmenteerd, aan de rand.

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Messing.

Massa: 1,08 gram.

Diameter: 21 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. 2e helft 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een cirkel,

twee gotische vensters.
Links, een kromstaf, naar links gewend.

Rechts, een palmtak naar rechts.


Keerzijde: Binnen een gladde buitencikel.

Gelegen op een parelcirkel, een lang gelelied kruis.

In de kwartieren telkens, een ringetje.

In de randen, telkens twee klavertjes.

 


 

 

Penning "Kromstaf/palmtak".

Uit de collectie van, Dimidov.

 

 

Penning Bisschop/martelaar.

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Messing.

Massa: 0,91 gram.

Diameter: 21 mm. x 23 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. 2e helft 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een cirkel,

twee gotische vensters.
Links, een kromstaf, naar links gewend.

Rechts, een palmtak naar rechts.


Keerzijde: Binnen een gladde buitencikel.

De Romeinse cijfers .II.II.

Voor waardebepaling vier (Denier ?)

 


 

 

Penning Maria/3 denier

Bodemvondst, Luc Wijnants.

 

 

 

Penning Maria twv drie Denier.

De juiste functie/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood.

Massa: 5,3 gram.

Diameter: 19 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca eind 15e eeuw begin 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een dubbele gladde cirkel.

De gotische letter M

Ter weerszijden van de letter M, telkens een punt/bolletje.

Tussen de benen van de M, de gotische letter A

De letter Λ zonder tussenstreepje.

Boven de letter M, een verkleiningsteken.

Wat wil zeggen: Maria.

Keerzijde: Binnen een dubbele gladde cirkel.

De gotische letters III

twv Drie deniers (?)

Boven de III een krulmotief.

Ter weerszijden telkens drie punten/bolletjes.

 

 

Mogelijks te linken aan de Abdij van Herkenrode, het klooster van Cisterciënzerinnen.

"des nobles dames de l'ordre de Cîteaux du comté de Looz".

(adellijke dames van de orde van Cîteaux van het graafschap Loon)

 

 


 

Penning "Monogram". (1574)

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Enkelzijdige penning met monogram AR.

De juiste functie/plaats van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,30 gram.

Diameter: 19,5 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: 1574

 

Voorzijde: Binnen een parelcirkel,

Monogram met de letters A.R

Boven de letters, de waardebepaling (?) in Romeinse cijfers . VIII .

Onder het monogram, het jaartal 1574

 

Keerzijde: Blanco. 

 


 

Penning Sint-Joris.

Uit de collectie van, Dimidov.

 

 

Penning Sint-Joris te paard.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 8,58 gram.

Diameter: 24 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend. (Mogelijks Brugge ?)
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde buitencirkel.

Sint-Joris met nimbus, gezeten op een naar rechts gaand paard.

In de rechterhand, een geheven zwaard.

Onder de benen van het paard, de verslagen draak.

 

Keerzijde: Binnen een gladde buitencikel.

De gotische letter B

(Brood ?)

 


 

Penning verwerkt naar snorrebot.

Bodemvondst Hans Bostelaar.

 

 

De juiste functie/datering/plaats is voor deze penning onbekend.

Penning werd verwerkt naar snorrebot.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 6 gram.

Diameter: 29 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. midden 16e eeuw.


Voorzijde: Diagonaal geplaatst wapenschild.

Verdeeld in diverse kwartieren.


Keerzijde: De twee versierde letters M boven elkaar (?)


Het snorrebot (hor, bromhout of snorhout) vindt zijn oorsprong ver terug in de tijd.

De eerste snorrebotten dateren uit het laat-paleolithicumen zijn van been (bot) gemaakt.

Vandaar komt ook de naam ‘snorrebot’ vandaan.

Een zeldzaam mesolithisch exemplaar (7500 jaar oud) van een zoemsteen of slingersteen is in Tilburg gevonden en is van de steensoort lydiet gemaakt.

Oorspronkelijk werd het snorrebot van één van de middenvoetbeentjes van een varken gemaakt.

Dit kwam vrij bij de slacht en werd uitgekookt.

Het enige dat nog gedaan moest worden was hier en daar wat bijschaven en in het midden 1 of 2 gaatjes boren.

Door dit gat werd een touw tot een lus geknoopt.

Als je de uiteinden van het touw vastpakt en het botje met het touw

tussen de handen rondslingert, wordt het touwtje opgewonden.

Door er dan aan te trekken (harmonicabeweging), draait het touwtje af.

Door de luchtwervelingen ging het plaatje om zijn as

tollen waarbij een zoemend of snorrend geluid ontstaat.

Men kon ook hetzelfde effect bekomen door het bot te laten rondslingeren .

Deze manier wordt nog in Australië door de Aboriginals gebruikt (bullroaring).

Een snorrebotje kon ook van hout of metaal worden vervaardigd.

Snorrebotjes met kartelmotief aan de uiteinden zoemden het hardst.

Meestal werden oude en niet meer gangbare munten ervoor gebruikt (ook de

loden variant komt vaak voor).

Deze vorm wordt ook het vaakst als bodemvondst gevonden.

Tevens zijn deze van 2 gaten voorzien.

Elke snorrebot heeft een eigen klank, die wordt bepaald door het soort materiaal,

de vorm, de inkepingen, alsook de rotatiesnelheid.

 

 

Bron: Gezocht en gevonden 14.2.


 

 

 

 

 

Penning type "Klok".

Bodemvondst, Rik Bracke.

 

 

 

Penning met klok/bel.

Gefragmenteerd aan de rand, vertoont barsten.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 1,5 gram.

Diameter: 15,5 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 15e à 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gearceerde sierrand,

die een pseudo-legende voorstelt.

Een klok, centraal een (passer) punt.


Keerzijde: Binnen een gearceerde sierrand,

die een pseudo-legende voorstelt.

Een breed gevoet kruis.

Centraal een (passer) punt.


Lit.: A. Forgeais pag. 149.

 


 

Penning "kruisje".

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

Penning met kruisje.

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

Licht geframenteerd aan de rand.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 5,28 gram.

Diameter: 19 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

Klein glad kruisje.

Vergezeld met tal van punten/bolletjes.

 

Keerzijde:  Binnen een gladde cirkel.

Niet nader toe te schrijven, voorstelling.

 


 

Penning type "Kruis op voet".

Bodemvondst, Hans Bostelaar.

 

 

Penning met Kruis op voet.

Gefragmenteerd aan de rand.

De juiste functie/datering/plaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 7 gram.

Diameter: 23 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 15e à 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde rand.
Breed-armig kruis op voet.

(Links van het kruis, een letter ?)


Keerzijde: Binnen een gladde rand.
Een gotische letter (?)

 


 

Penning type "Kruisdood van Christus"

Bodemvondst, David.

 

 

 

Penning met kruisdood van Christus/passiewerktuigen.

Licht gefragmenteerd aan de rand.

Geen sporen van draagoogje.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 18 gram.

Diameter: 30 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. eind 15e eeuw, begin 16e eeuw.


Voorzijde: Tussen twee gladde cirkels.

Een gekruisigde Christus.

Het onderste en bovenste deel van het kruis raken de cirkel.

Links en rechts, naast het kruis krassen of letters ?

 

Keerzijde:  Binnen twee gladde cirkels.

De passie-werktuigen (Arma Christi),

die behoren bij de lijdensweg van Jezus Christus.

Ladder, azijnspons-stok, kruis lans, speer en gesel.

Onder het kruis, de geselblok.

 

 


 

Penning Queen Elisabeth I. (QE 01)

Uit de collectie van, Dimidov.

 

 

Penning/ token Elisabeth I.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood.

Massa: 3,46 gram.

Diameter: 20 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.(UK)
Datering: z.j. Ca. 1558-1603


Voorzijde: Gekroonde Engelse roos,

Omschrift:

GOD SAVE THE QVENE

 

Keerzijde: Binnen een parelrand.

Een tweekoppige adelaar, met gespreide vleugels.

 

Lit.: North 2062; Mitchiner 4738ff.

 

North (1975-140) merkt op dat dergelijke stukken waarschijnlijk medaillons waren in plaats van tokens, omdat sommige lijken betrekking te hebben op Mary, Queen of Scots.

North dateert deze tokens tot Ca. 1574.

Mitchiner dateert deze op Ca? 1590-1603. 


 

 

Penning Queen Elisabeth I. (QE 02)

Uit de collectie van, Paul Callewaert.

 

Penning/ token Elisabeth I.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood.

Massa: 3,30 gram.

Diameter: 22,9 mm. x 20,4 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.(UK)
Datering: z.j. Ca. 1558-1603


Voorzijde: Binnen een parelcirkel.

Gekroonde Engelse roos,

Omschrift:

GOD SAVE THE QVENE

 

 

Keerzijde: Binnen een parelrand.

Een tweekoppige adelaar, met gespreide vleugels.

 

Lit.: North 2062; Mitchiner 4738ff.

 

North (1975-140) merkt op dat dergelijke stukken waarschijnlijk medaillons waren in plaats van tokens, omdat sommige lijken betrekking te hebben op Mary, Queen of Scots.

North dateert deze tokens tot Ca. 1574.

Mitchiner dateert deze op Ca? 1590-1603. 


 

 

Penning type " Monogram" (Graven van d' Aremberg)

Uit de collectie van, Dimidov.

 

 

Penning met Rijksappel en monogram.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 10,45 gram.

Diameter: 29 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een sierrand, beladen met 36 parels/bolletjes.

Een rijksappel, getopt met een kruis.

Aan het kruis, een vaan naar links.

Naast de vaan, een drieblad of minuscule 9.

 

Keerzijde: Binnen een sierrand, beladen met 34 parels/bolletjes.

De gotische letters A  R

Het monogram van de graven van d' Aremberg.

Tussen de letters vier parels/bolletjes.

Onder de letters, een drieblad.

 

Lit.: Justice, Méreaux deel I, 68.

 

Een rijksappel is een (gouden) bol met daarboven op een kruis(je). 
De rijksappel stelt de wereld voor. De persoon die het object in zijn hand heeft, de wereld dus bezit, stelt een vorst voor. Het is dan ook een van de regalia. Menig koning of keizer staat dan ook afgebeeld met een rijksappel.
Behoort tot de tekenen van koninklijke macht en rechtvaardigheid. Attribuut bij twee- of driedimensionale uitbeeldingen van bijvoorbeeld God of het Kind Jezus. Ook als ornament op voorwerpen.
 

 


 

Penning type "Monogram" (Graven van d' Aremberg).

Bodemvondst, Rik Bracke.

 

 

Penning met monogram en waardebepaling.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 4,5 gram.

Diameter: 20 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. midden 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gearceerde sierrand,

die een pseudo-omschrift voorstelt. 

De gotische letters A R

(Monogram van de graven van d' Aremberg)

 

Keerzijde: Binnen een gearceerde sierrand, 

die een pseudo-omschrift voorstelt.

De waardebepaling 18 (Deniers ?)

 

Lit.: Justice, Méreaux deel I, 68.(voorzijde)

 


 

Molenaar-penning.

 

 

Molenaars penning.

Licht gefragmenteerd aan de rand.

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: Onbekend.

Diameter: 25 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde boord.

Windmolen op molenvoet.

Links, de molenaar afgebeeld.

Rechts, een bolletje/punt.

 

Keerzijde:  Binnen een gladde buitenrand.

De letters H . M

Onder de letters, een punt/bolletje.

Boven de letters, een niet nader toe te schrijven onderwerp/letter.

Molenanker (?)

Centraal, een (passer) punt.

 

 


 

Penning type "Sint-Michaël" (1558)

Bodemvondst Marc Swinnen.

 

 

Penning op afbeelding St-Michaël.

De juiste functie/plaats van deze penning is onbekend.

Met perforatie opening.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Diameter: 33 mm.

Massa: 7,68 gram.
Datering: 1558
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.


Voorzijde: Binnen een smalle gladde cirkel, en een ronde buitenband.
Staande gevleugelde en geharnaste aartsengel St- Michaël,

met speer in de rechterhand,

die een liggende draak doorboord.


Keerzijde: Binnen een smalle gladde cirkel,

en een ronde buitenband.
In vier regels.
° S M ° / (Sint-Michaël)
M(O)SENB /
ROEC (K?)° / 
° 1558°

Muisbroek ? (Prov. Antwerpen)  of Mosenbroek ? (Zuid-Holland).


 

Penning type "Sloep".

Uit de collectie van, Dimidov.

 

 

Penning met boot/sloep motief.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 2,54 gram.

Diameter: 14 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een gladde buitencirkel.
Een drijvende sloep naar rechts varend.

Centraal een (passer) punt.

Onder het bootje, drie golfbaren.

Boven de sloep, een horizontale lijn, die de einder/kim voorstelt.

 

Keerzijde: Binnen een gladde buitencirkel.

In twee regels, de letters:

. F . / R E

 


 

 

Penning/loodje "Spaak motief".

Bodemvondst, Peter Bakker.

 

 

Vierkant loodje/penning met spaakmotief.

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 6,39 gram.

Diameter: 19,8 mm. x 21,6 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw à 17e eeuw.


Voorzijde: Binnen een vierkante omlijsting.

Acht benig spaakmotief.

 

Keerzijde:  Binnen een vierkante omlijsting.

Een gladde cirkel met zes punten/bolletjes.

Rod de cirkel, tal van punten/bolletjes.

 

 


 

Penning Tulp ?

 Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Penning met bloem/tulp.

 Plooi en vervorming aan de rand.

 De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 5,02 gram.

Diameter: 19,5 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e à 17e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde boord.

Een bloem/tulp-motief.

 

Keerzijde: Binnen een gladde boord.

De letters G . F 

Centraal een (passer) punt.

 

 


 

Penning letters IPT

Uit de collectie, J.D.

 

 

(Kapittel) penning met letters.

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: Onbekend.

Diameter: 22 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. eind 15e eeuw begin 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

Centraal gelegen op het veld.

De gotische letters i P t

 

Keerzijde:  Binnen een gladde cirkel.

De letter

Capitulum, Kapittel ?

gelegen op een bisschopstaf.

Of kromstaf van een abt of abdis ?

Ter weerszijden van de letter, versiert met een klaverblad.

Drieblad voor de H. Drievuldigheid.

 

 


 

Penning letter V / kruis.(01)

Bodemvondst, René Goedegebuure.

 

 

 

Penning met letter V / kruis.

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 12 gram.

Diameter: 25 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Middelburg ?.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

De gotische letter V

Boven op de letter, een tilde.

V voor vlees ?

 

Keerzijde:  Binnen een dubbele gladde cirkel.

Een eenvoudig gevoet kruis.

 

Opmerking: Er zijn reeds diverse loden penningen teruggevonden met de identieke zijde zoals de kruiszijde. Zie www.loodjes.nl Middelburg.Telkenmale toont de letterzijde de letter G. Pelsdonk verwijst deze naar mogelijks, Gasthuis Middelburg of Gasthuis Goes ? In het blad Nehalennia nummer 93 staat een artikel van Henk Hendrikse over twee onbekende Middelburgse loodjes.

In het voorjaar van 1983 werden in  stortgrond uit de Korte Geere, waar een bouwput werd gemaakt voor nieuwbouw, twee loodjes gevonden. Één loodje vertoonde op de voorzijde de letter G en op de keerzijde een lang kruis.
In het Jaarboek voor Munt- en Penningkunde had Marie de Man in 1910 een artikel geschreven over een nog niet terug gevonden loodje van het Gasthuis in Middelburg.
Dit loodje werd uitgereikt aan zieken door de regenten van het gasthuis, nadat zij door de betreffende chirurgijn onderzocht waren. Bij binnenkomst werden de zieken door de klerk ingeschreven in het  z.g. lootjesboek.
Dit lootjesboek liep van 1584 – 1812. Dat er echter al eerder Gasthuisloodjes gebruikt werden bewijst een rekening van het Gasthuis over de jaren 1498-1499. Hierin wordt melding gemaakt van een betaling aan een zeker Jan de Riemslager om vormen te maken en die tekenen te gieten.
Hoe deze loodjes eruit gezien hebben is niet met zekerheid te zeggen; wel blijkt uit hetzelfde artikel dat Marie de Man een tinnen kinderkroesje in haar bezit had van het Gasthuis uit de Lange Delft, met naast een roosmerk en de burcht  met daarboven M.D.B.  het woord Gasthuis en een lang kruis. Vergelijkt men nu bovenstaande omschrijving met de hierboven afgebeelde loodje , dan is het zeer goed mogelijk dat dit het vermelde loodje is.

 


 

Penning letter V / kruis. (02)

Bodemvondst, Caio Haars.

 

 

 

Penning met letter V / kruis.

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: Onbekend.

Diameter: 16 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

De gotische letter V

Waardebepaling V 

5 deniers ?

V voor vlees ?

 

Keerzijde:  Binnen een gladde cirkel.

Een eenvoudig glad kruis.

 

Opmerking: Er zijn reeds diverse loden penningen teruggevonden met de identieke zijde zoals de kruiszijde. Zie www.loodjes.nl Middelburg.Telkenmale toont de letterzijde de letter G. Pelsdonk verwijst deze naar mogelijks, Gasthuis Middelburg of Gasthuis Goes ? In het blad Nehalennia nummer 93 staat een artikel van Henk Hendrikse over twee onbekende Middelburgse loodjes.

In het voorjaar van 1983 werden in  stortgrond uit de Korte Geere, waar een bouwput werd gemaakt voor nieuwbouw, twee loodjes gevonden. Één loodje vertoonde op de voorzijde de letter G en op de keerzijde een lang kruis.
In het Jaarboek voor Munt- en Penningkunde had Marie de Man in 1910 een artikel geschreven over een nog niet terug gevonden loodje van het Gasthuis in Middelburg.
Dit loodje werd uitgereikt aan zieken door de regenten van het gasthuis, nadat zij door de betreffende chirurgijn onderzocht waren. Bij binnenkomst werden de zieken door de klerk ingeschreven in het  z.g. lootjesboek.
Dit lootjesboek liep van 1584 – 1812. Dat er echter al eerder Gasthuisloodjes gebruikt werden bewijst een rekening van het Gasthuis over de jaren 1498-1499. Hierin wordt melding gemaakt van een betaling aan een zeker Jan de Riemslager om vormen te maken en die tekenen te gieten.
Hoe deze loodjes eruit gezien hebben is niet met zekerheid te zeggen; wel blijkt uit hetzelfde artikel dat Marie de Man een tinnen kinderkroesje in haar bezit had van het Gasthuis uit de Lange Delft, met naast een roosmerk en de burcht  met daarboven M.D.B.  het woord Gasthuis en een lang kruis. Vergelijkt men nu bovenstaande omschrijving met de hierboven afgebeelde loodje , dan is het zeer goed mogelijk dat dit het vermelde loodje is.

 


 

Penning op Queen Mary I Of Scots.

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

Penning Queen Mary I Stuart als koningin van Frankrijk

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 2,25 gram.

Diameter: 21,4 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Londen.
Datering: z.j. Ca. 1559-1560


Voorzijde: Binnen een gladde buitencirkel.
Een ovaal geplaatste kousenband, onderaan gesloten met een gesp.

"Orde van de kousenband"

Waarin de gedeeltelijke tekst:

 

HONI  SOI / SOIT Q

Voluit: Honi soit qui mal y pense

Wat wil zeggen, Schande aan hem die er kwaad van denkt.

Centraal, een klimmende leeuw naar links gewend.

Boven de leeuw een kroon met drie lelie's.

 

Keerzijde: Binnen een parelcirkel.
Het gekroond en versiert wapenschild van Frankrijk.

Omsloten met het omschrift:

HENRICVS / DEI GRASI(A)

Hendrik, bij de gratie.



 


 

Méreaux Saint-Foye.

 

 

Kerkelijke méreaux, Sainte-Foye

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 9,80 gram.

Diameter: 28 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een verhoogde boord en gladde buitencirkel.

Een staande schaapsherder naar rechts gewend.

In de linkerhand, blazend op een hoorn.

In de rechterhand een herdersstaf.

Boven de hoorn, een kruisbanier, met vaan naar rechts.

Rechts naast de herder, een kudde grazende schapen.

 

 

Keerzijde: Binnen een gladde buitencirkel.
Een opengeslagen boek/bijbel.

Op de linker pagina, in vijf regels:

NE / CRAINS / POINT / PETIT / TROUP

Vrees geen kleine kudde.

Op de rechterpagina, in vijf regels:

ST / LUC / Ce XII /32

H. Lucas boek 12 vers 32

Boven het boek, een stralende zon.


Lit.: Collection D. Slovik, Méreau de communion, "Christ soleil de justice"; Musée du Désert, Méreau utilisé en Agenais.

 

De stad is hier niet juist te bepalen, in de Zuidelijke gemeenschappen  vindt men vaak hetzelfde type mereaux, met name van Sainte-Foy.

Er zijn 11 plaatsen met deze naam in Gironde, Landes, Ariége, Tarn-et-Garonne (5), in Dordogne (3) en in de Tarn.

 


 

Penning type "Stervorm/letters".

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Penning met stervormig kruis/letters.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 4,61 gram.

Diameter: 18,9 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. eind 16e eeuw.


Voorzijde: Gelegen op een veld.

Een ster bestaande uit drie driehoeken op elkaar liggend.

Boven en onder, tussen de punten een bolletje/punt.


Keerzijde: Binnen een gladde buitencirkel.
De letters WG

Onder en boven de letters een punt/bolletje.

 

 


 

Penning type "Ster/zon".

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

Enkelzijdige penning type "Ster-motief".

De juiste functie/plaats/datering van dit loodje is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 4,88 gram.

Diameter: 23,3 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.

Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een dubbele gladde cirkel.

Waarin negen punten/bolletjes.

In de middencirkel een ster/zon-motief met zes punten/stralen.

Centraal, een (passer) punt.

 

Keerzijde: Blanco.

 

 


 

 

(Gilde) penning "Steenhouwers" (?)

Bodemvondst, Yves Rutten.

 

 

(Gilde ?) penning "Steenhouwers".

Gefragmenteerd aan de rand.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa:1,75  gram.

Diameter: 15 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e à 17e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde buitencirkel.
Een staande steenhouwers-hamer, op het veld.


Keerzijde: Binnen een gladde buitencirkel.
Een steenbeitel, met daaronder een winkelhaak.


Lit.: V
oorbeeld Gildepenning met steenhouwershamer, Wittop-Koning 7.12; Minard-Van Hoorebeke, Amsterdam pag.25 afb.20.

 


 

Penning type "Vis".

Uit de collectie van, Dimidov.

 

 

 

Méreaux/penning vis type

 

 

Materiaal: Messing.

Massa:7,13 gram.
Diameter: 25 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. eind 15e begin 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een opgehoogde boord.

Een uit het water springende (zee) vis.

 

Keerzijde: Binnen een opgehoogde boord.

Een ladder.


 

Verknipte penning. Zeeland/Philips II.

Bodemvondst, Ben Heldoorn.

 

 

 

 

 

Verknipte penning, van groter geheel.

Voorzijde naar de muntslag van Philips II ?

Keerzijde naar een Leicesterrijksdaalder ?

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: Onbekend.

Diameter: 19 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. eind 16e eeuw.


Voorzijde: Het gekroond wapenschild van Philips II.

Naar model, munt/rekenpenning/historiepenning ?

 

Keerzijde:  Het rechthoekig wapenschild van Zeeland.

De golven zijn hier rechte horizontale lijnen.

Gedeeltelijk omschrift:

LUCTOR ET EMERGO

 

 


 

Penning "Zonnerad"

Bodemvondst, Danny Hennekeij.

 

 

 

 

Enkelzijdige penning met zonnerad.

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,23 gram.

Diameter: 18,6 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. eind 15e eeuw begin 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde cirkel.

Een zonnerad met zes spaken.

 

Keerzijde:  Binnen een gladde cirkel.

Een niet nader te bepalen voorstelling.

 

 


 

Penning type "Zwaan".

Bodemvondst, Johan Dils.

 

 

Penning met zwaan.

 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: Onbekend.

Diameter: Onbekend.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 16e eeuw.


Voorzijde: Tussen twee gladde cirkels,

het omschrift:

ETROIT (?)

Centraal in het middenveld.

Op het water zwemmende zwaan/eend/gans naar links.

 

Keerzijde:  Binnen een gladde cirkel.

De letters I H S

Onder en boven de letters versiert met krulmotief.

 

 


 

Penning type "Waardebepaling".

Bodemvondst, Danny Hennekeij.

 

 

Enkelzijdige ovaaal penning cijfer VI

Met niet nader toe te schrijven klop. 

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 6,45 gram.

Diameter: 22,6 mm. x 24,9 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. eind 15e eeuw begin 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een parelcirkel en gladde cirkel.

De waardebepaling in Romeinse cijfers, VI

Rechts een niet nader toe te schrijven klop.

Een liggende letter/cijfer V, met tussen de benen een ster.

 

Keerzijde:  Blanco.

 

 


 

Penning type "Wapenschild/kerk"

Bodemvondst Hans Bostelaar.

 

 

Kerkelijke penning met fictief wapenschild.

De juiste functie/datering/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 16 gram.

Diameter: 30 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: z.j. Ca. 15e à 16e eeuw.


Voorzijde: Binnen een gladde buitencirkel.
Een ingebogen wapenschild.
Met centraal in het veld, drie kepers.
Met erboven twee emmers/manden (?)
Onder de kepers een emmer/mand (?)

 

 

Keerzijde: Binnen een gladde buitencirkel.
Een kerkgebouw met toren, getopt met een kruis.

Centraal, een (passer) punt.


Lit.: Pelsdonk nr. 183.(dit exemplaar)

 


 

Penning type " Wapenschild/koning" 1590

Bodemvondst, Pieter de Breuk.

 

 

 

Penning wapenschild/koning.

Doorboring/nagelgat voor ophanging.

De juiste functie/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Tin.

Massa: 2,50 gram.

Diameter: 27 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: 1590.


Voorzijde: Binnen een kabelrandversiering.
Een ingebogen en vierengedeeld wapenschild.
In de kwartieren 1 & 3 een klauwende en klimmende leeuw naar links gewend.

In de kwartieren 2 & 4 (twee ?) horizontale balken.

Het verkort jaartal ter weerszijden van het schild.

(15) 9 / 0

 

Keerzijde: Binnen een kabelrandversiering.
Naar links gewend gekroond borstbeeld (van Philips II ?)

Geharnast, en getooit met een rolkraag.

In de rechterhand een scepter.

Rechts van de vorst, vijf punten/bolletjes in kruisvorm.

Rechts naast de kroon, een rozet (?)

Links van de scepter, die onder elkaar staande bolletjes/punten.

 

 


 

Penning type " Wapenschild/ruiter" 1590

Bodemvondst, Pieter de Breuk.

 

 

 

Penning wapenschild/ruiter.

De juiste functie/aanmaakplaats van deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Tin.

Massa: 2,73 gram.

Diameter: 27 mm.
Aanmaakplaats: z.pl. Onbekend.
Datering: 1590.


Voorzijde: Binnen een kabelrandversiering.
Een ingebogen versiert en gevierengedeeld gekroond wapenschild.
In de kwartieren 1 & 3 een kroon op een gearceerd veld. (Kleurbepaling)

In de kwartieren 2 & 4 een maancikkel naar links op een gearceerd veld (Kleurbepaling)

Onder en boven ter weerszijden van het schild,

telkens drie bollen/punten.

 

Keerzijde: Binnen een kabelrandversiering.
Naar links gaand paard met dekkleed.

Gaande door het hoge gewas.

De berijder sierlijk gekleed, en met geschoudert lint.

Rechts van de ruiter, het verkort jaartal (15) 90