Penning op overlijden "Ypol Terrax" 1480

 

 

 

 

Penning op het overlijden van muntmeester van Antwerpen Hippolyte Vledincx, gekend onder het pseudoniem Ypol Terrax (1474-1477)

 

Materiaal: Koper (Cu)

Massa: Onbekend.

Diameter: Onbekend.

Aanmaakplaats: z.pl. Antwerpen.
Datering: 1480

 

Voorzijde: Binnen een parelrand.

Banderol gelegen op de gotische cijfers X X 

(Volgens Minard-Van Hoorebeke, staat dit voor XX (20 deniers) zijnde het bedrag van het weekloon van een muntgezel.)

YPOL . TERRAX

Onderaan het jaartal 1480

 

Keerzijde: Monogram in gotische letters IHS

Bovenaan het muntmeesterteken (handje)

 

Lit: Joseph de Beer, Méreaux Anversois 1929, pag 40 nr. 33; Minard-Van Hoorebeke, Geldmunters Antwerpen pag.2.1.


 

Gildepenning "Droogscheerders" 1545

 

 

Bodemvondst, Pietse.

 

 

 

Gildepenning Antwerpse droogscheerders.

 

Materiaal: Messing.

Diameter: 24,25 mm.

Massa: 2,85 gram.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: 1545


Voorzijde: 
In het veld de gekroonde Heilige Maagd met nimbus en kindje Jezus gezeten op een gotische troon tussen twee opspanhaken.

Omschrift : MEDIATRIX NOSTRA . 1545 .

Wat wil zeggen: Onze middelares.

 

Keerzijde: In het veld een droogscheerdersschaar tussen een lakenkam en een opspanhaak omgeven door een bloemenkrans met zes rozen.

Omschrift : anepigrfisch.

 

Lit.: Minard-Van Hoorebeke deel III, Antwerpen 4; RBN 1859 (3de serie tome III), 77; Joseph De Beer, RBN 1930, Méreaux Anversois deel II, p 195, nr 269; www.atmikes.be.

 


 

Méreaux, Brasserie "Het Burgondisch Kruys" 1567.

 

Méreaux/penning op brasserie "Het Burgondisch Kruys".

De juiste functie van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Koper (Cu)

Massa: 2,96 gram.

Diameter: 26 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Antwerpen.
Datering: 1567

 

Voorzijde: Binnen een parelrand.

Gekroond Bourgondisch stokkenkruis.

Ter weerszijden het gesplitst jaartal 15 / 67

In het onderste kwartier, een vuurbol/flints

Met wegspringende vuurvonken.

 

Keerzijde: Binnen een parelcirkel.

Het monogram Hv

Tussen twee gladde fijne cirkels.

Ter hoogte van de letters,

ter weerszijden een vuurijzer met vuurbal/flints.

Daaronder wegspringende vuurvonken.

Boven de letter H, een handje.

De buitenbaan versiert met rozetten.

 

 

Lit.: RBN (1903) Donnet, Les Méreaux des Brasseurs D'Anvers, pag. 198, nr. 52.


 

Gildepenning "Droogscheerders" 1769

 

Gildepenning Antwerpse droogscheerders.

Fabrikanten van zijde en satijn.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Diameter: 28 mm.

Massa: 16,10 gram.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: 1769


Voorzijde: 
Binnen een kabelrand-versiering.

Een droogscheerdersschaar en scheerijzer, gekruist geplaatst.

Ter weerszijden de gesplitste gotische letters

C / A

Caffawerckers Antwerpen

Onder en boven het werkgerief,

het gesplitste jaartal

17 / 69

 

Keerzijde: Binnen een brede gladde boord,

Het wapenschild van de stad Antwerpen.

Omsloten met een parelcirkel.

Onder het wapen W 2

Wat staat voor wijk 2

 

Lit.: Minard-Van Hoorebeke pag. 11 afb.5; Joseph De Beer, RBN 1930, Méreaux Anversois deel II, pag. 111, nr.19.

 


 

Gildepenning " Graanhandelaars" 1605

 

Gildepenning Antwerpse graanhandelaars/kopers.

 

Materiaal: Koper.

Diameter: 28 mm.

Massa: 5,55 gram.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: 1605


Voorzijde: 
Op het veld, drie samengebonden korenaren.

Het gesplitste jaartal 16 / 05 ter weerszijden.

Omsloten met het omschrift:

handje GRAENCOOPERS GVLDE ❀

Graankopers gilde

 

 

Keerzijde: Centraal, het wapenschild van Antwerpen.

Omsloten met het omschrift:

handje ALDER ❀ HEYLIGEN ❀ 1605

Aller heiligen

 

Lit.: Minard-Van Hoorebeke pag. 20 afb. 33; Joseph De Beer, RBN 1930, Méreaux Anversois deel II, p 155, nr 238; Dugniolle 3603.

 


 

Gildepenning "Metselaars en Steenhouwers" 1546 (GP-A 01)

 

 

Bodemvondst, Peter Schuer.

 

 

Gildepenning "De vier gekroonden".

Gilde van Metselaars, steenhouwers, dakdekkers en plaveileggers.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,05 gram.

Diameter: 26 mm.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: 1546.


Voorzijde: In een effen veld omzoomd met een dubbele effen cirkel.

Een staande steenhouwershamer tussen een truweel en een stamper.

Omschrift :

✶ CLAVDYV . NYCOSTRATVN . SIMPHORIANVN.

(de legende loopt door op de keerzijde)

 

Keerzijde: In een effen veld omzoomd met een dubbele effen cirkel.

Twee gekruiste soldeerbouten waarop een staande leidekkers-hamer ligt.

Omschrift :

Handje  CASTORIVM . DE . VIER . GHECROONDE . 1546 .

 

De naam van de vier gekroonde heilige martelaren Claudii, Nicostrati, Simproniani en Castorii. De "Pannonische steenhouwers".

 

Lit.: RBN 1930, Joseph De Beer, pag. 146, nr. 231; Minard-Van Hoorebeke, pag. 11, afb. 7; Dugniolle 1794 (foutief opgegeven als 1549)

 

 


 

 

Gildepenning "Metselaars en Steenhouwers" 1546 (GP-A 02)

 

 

 

Gildepenning "De vier gekroonden".

Gilde van Metselaars, steenhouwers, dakdekkers en plaveileggers.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,69 gram.

Diameter: 27 mm.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: 1546.


Voorzijde: In een effen veld omzoomd met een dubbele effen cirkel.

Een staande steenhouwershamer tussen een truweel en een stamper.

Omschrift :

❀ CLAVDYV . NYCOSTRATVN . SIMPHORIANVN.

(de legende loopt door op de keerzijde)

 

Keerzijde: In een effen veld omzoomd met een dubbele effen cirkel.

Twee gekruiste soldeerbouten waarop een staande leidekkers-hamer ligt.

Omschrift :

Handje  CASTORIVM . DE . VIER . GHECROONDE . 1546 .

 

De naam van de vier gekroonde heilige martelaren Claudii, Nicostrati, Simproniani en Castorii. De "Pannonische steenhouwers".

 

Lit.: RBN 1930, Joseph De Beer, pag. 146, nr. 231; Minard-Van Hoorebeke, pag. 11, afb. 7; Dugniolle 1794 (foutief opgegeven als 1549)

 

 


 

 

Penning op de ontmanteling van de citadel van Antwerpen 1577

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

Penning op de afbraak van de burg van Antwerpen.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Bestaat ook in zilveren afslag.
Massa: 33,79 gram.
Diameter: 46,8 mm.
Aanmaakplaats: Antwerpen.

Ontwerper: Jacques Jonghelinck 1530-1606
Datering: 1577.


Voorzijde: Binnen een parelcirkel.

Een staande naakte dame die de vrijheid symboliseert,

deels bedekt met een sluier.

In de linkerhand, een lang slagzwaard, met palmtak.

In de rechterhand een vrijheidshoed.

Onderaan een leeuw, naar links liggend.

De kop naar rechts gekeerd.

Tussen de leeuw en de vrijheidshoed.

Twee ineen geslagen handen, die samen een hart vasthouden.

Waaruit een olijftak groeit, omhangen met een kroon.

Ter weerszijden van het hart de gesplitste datering Z5 / 77

Rechts van de vrijheidsdame, verbroken ketens.

Omschrift:

VINDICATA LIBERT/AS CONCORDIA

Wat wil zeggen: Vrijheid door eendracht gewaarborgd.

 

 

Keerzijde: Binnen een parelcirkel.

Bovenaanzicht op de afbraak van de citadel/fort.

Omschrift:

RESTITVTIO .R.P. ANTWER.

Voluit: Restitutio Reipublicæ Antverpiensis

Wat wil zeggen: De herstelling van de vrijstaat van Antwerpen.


Lit.: Gerard van Loon, Beschryving der Nederlandsche historipenningen, Volume I, pag. 238; Teylers Museum, TMNK 00232.


 

Broodpenning, Antwerpen 1582

 

Uit de collectie, Dimidov.

 

 

 

Brood-penning Armen-Kamer Antwerpen.

 

Materiaal: Messing.

Massa: 3,74 gram.

Diameter: 24 mm.

Datering: 1582.

Slagplaats: Antwerpen.

 

Voorzijde: Binnen een sierrand.

Het stadswapen van Antwerpen.

Met daaronder, de initialen A C

(Armen Camer)

Omschrift:

+ . D HEER . MAEKT  ARM . EN . RYCK.

 

Keerzijde: Binnen een parelrand.

En een fijne binnencirkel, het muntteken (handje) doorbreekt de cirkel.

Centraal de letter B

Brood

Onder de letter, het jaartal 1582

Omschrift:

. DANCKT . GOD . VAN . AL . (handje)

 

Lit.: Minard -Van Hoorebeke, pag 29. 54; De Beer 98; Dugniolle 2919.

Het omschift bij Minard staat verkeerdelijk weergegeven.

Namelijk, D'HEER.MAEKT.ARMEN. RYCK

Een totaal andere zinsbepaling en begrip.

 


 

Broodpenning, Antwerpen 1605

 

Brood-penning Armen-Kamer Antwerpen.

 

Materiaal: Messing.

Massa: 3,24 gram.

Diameter: 22,9 mm.

Datering: 1605

Slagplaats: Antwerpen.

 

Voorzijde: Binnen een parelrand.

Het stadswapen van Antwerpen.

Omschrift:

+ D . HEER . MAEKT  ARM . EN . RYCK

 

Keerzijde: Binnen een parelrand.

En een fijne binnencirkel,

het muntteken (handje) doorbreekt de cirkel.

Centraal de letter B

Brood

Onder de letter, het jaartal 1605

Omschrift:

. DANCKT . GOD . VAN . AL  (handje)

 

Lit.: Minard -Van Hoorebeke, pag 29. 55.

 


 

O.L.V.-Kerk, Antwerpen

 

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

 

 

Presentie/tegenwoordheids- penning Onze Lieve Vrouw-kerk Antwerpen.

De juiste functie/datering voor deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,25 gram.

Diameter: 21,1 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Antwerpen.

Datering: z.j. Ca. 17e eeuw.

 

Voorzijde: Binnen een geparelde rand.

Staande gekroonde H. Maria met brede mantel.

Op de linkerarm, het gekroond kind Jezus met wereldbol.

In de rechterhand, een scepter.

 

Keerzijde: Binnen een gladde cirkel.

Centraal, een groep onleesbare letters.

 

Lit.: Minard-Van Horebeke, pag. 34 afb. 69/70.

 


 

O.L.V.-Kerk, Antwerpen.

 

 

Penning/méreaux Onze Lieve Vrouw Kerk Antwerpen.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 8,6 gram.

Diameter: 25 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Antwerpen.
Datering: z.j. Ca. 18e eeuw.


Voorzijde: Binnen een omschrift.

. handje . MEDIATRIX . NOSTRA

Wat wil zeggen: Onze bemiddelaar.

In twee regels: Ω / MAR

De letters MAR aan elkaar verbonden.


Keerzijde: Blanco.

 

Lit.: Minard -Van Hoorebeke pag 32 afb.63.


 

O.L.V.-Kerk, Antwerpen 1636

Bodemvondst, Waldorf.

 

 

Penning/méreaux Onze Lieve Vrouw Kerk Antwerpen.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: Onbekend.

Diameter: 24 mm.

Aanmaakplaats: z.pl. Antwerpen.
Datering: 1636.


Voorzijde: Binnen een omschrift.

Handje  MEDIATRIX . NOSTRA .

Wat wil zeggen: Onze bemiddelaar.

In twee regels: Ω / MAR

Waarboven een verkortingsteken, de letters AR in ligatuur.

Wat wil zeggen: Maria.

 

Keerzijde: Binnen een omschrift.

Handje . ANNO . INCARNATIONIS . DNI . 1636

Wat wil zeggen: Bij de incarnatie 1636

Centraal tussen twee twee horizontale lijnen:

 T LOF

Onder en boven versiert met een zespuntige ster.

 

Lit.: Minard -Van Hoorebeke pag 33 afb.66 ; J De Beer, RBN 1930 pag 22, nr 147; Dugniolle 3911.

 

Mogelijks betreft dit een gildepenning, van de gilde "Onser Liever Vrouwen T'Loff.


 

Plaquette wapenschild Antwerpen.

Bodemvondst, Dirk de Jong.

 

 

 

 

Plaquette met wapenschild van Antwerpen.

Tinmerk/proefslag.

Geslagen klop in loden plaatje.

De juiste functie/datering van deze plaquette is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Afmetingen: 30 mm. x 30 mm.

Massa: 10,64 gram.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: z.j. Ca. begin 18e eeuw.


Voorzijde:  Binnen een parelcirkel.

Het wapen van Antwerpen.

Onder het wapen de initialen:

C V K

Carel van Kan, (Tinnegieter)

 

Keerzijde: Blanco.

 

 

 


 

 

Méreaux, Sint Elooi 1528

 

 

Méreaux, op Sint Elooi Antwerpen.

Voorzien van een klop, letter A

Kleine slagbarst in de rand.

 

Materiaal: Koper.

Diameter: 23 mm.

Massa: Onbekend.

Aanmaakplaats: Antwerpen.

Datering: 1528.

 

Voorzijde:  Binnen een parel cirkel. 

Staande Sint Elooi met mijter.

Getooid in bisschoppelijk gewaad.

In de linkerhand, een kromstaf.

In de rechterhand, een hamer.

Ter weerszijden van de heilige, een vierblad.

Omsloten, met het omschrift.

SINTE ° LOII ° IN DE ° bORCHT  

 

Keerzijde: Binnen een parel cirkel.

Een gekroonde smidshamer.

Geflankeerd ter weerszijden met een zespunt-ster.

Omsloten met het omschrift:

TANTWERPEN + INT + IAER + 15Z8

 

Lit.: Joseph De Beer RBN 1930 Méreaux Anversois, pag. 164, nr. 246.

 


 

 

 

Méreaux, Sint Elooi 1548

 

Méreaux, op Sint Elooi Antwerpen.

Voorzien van een klop, letter A

 

Materiaal: Koper.

Diameter: 23 mm.

Massa: Onbekend.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: 1548.


Voorzijde:  Binnen een parel cirkel. 

Staande Sint Elooi met mijter.

Getooid in bisschoppelijk gewaad.

In de linkerhand, een kromstaf.

In de rechterhand, een hamer.

Ter weerszijden van de heilige, een rozet.

Omsloten, met het omschrift.

SINTE : LOII : IN DE  BORCHT ❖ 

 

Keerzijde: Binnen een parel cirkel.

Een gekroonde smidshamer.

Geflankeerd ter weerszijden met een vuurijzer,

met wegspingende flints.

Omsloten met het omschrift:

TANTWERPEN : INT : IAER : 1548

 

Lit.: Joseph De Beer RBN 1930 Méreaux Anversois, pag. 164, nr. 247; Minard-Van Hoorebeke, pag. 12, nr. 08.

 


 

 

Turf-penning, Antwerpen 1582

 

 

Turf-penning  stad Antwerpen.

 

Materiaal: Koper. (Cu)
Massa: 1,8 gram.
Diameter: 20,2 mm.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: 1582.


Voorzijde: Binnen een parelrand.
De grote letter T
Gesplitst jaartal ter weerszijden van de letter  15 T
 82

Omschrift:

❀ . TOT . ALLE . GHEBRECK .

 

 

Keerzijde: Binnen een parelcirkel.
Het stadswapen van Antwerpen.
Omschrift:

X  . GEEFT . D . HERE . MIDDEL


Lit.: Minard -Van Hoorebeke pag. 31. 59.


 

Penning "Zondagschool".

Bodemvondst, Nancy Van Orle.

 

 

 

 

Penning aanwezigheid Zondag-school Antwerpen.

 

De juiste datering van deze penning is niet gekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Diameter: 18 mm.

Massa: 7,2 gram.
Aanmaakplaats: Antwerpen.
Datering: z.j. Ca. eind 17e begin 18e eeuw.


Voorzijde:  Binnen een gladde cirkel.

In vier regels:

SON / DAGSCE / SCHO / LEN

 

Keerzijde: Onleesbare tekst in drie regels.

 

Lit.: Joseph De Beer RBN 1930 Méreaux Anversois, pag. 71, nr. 177. (SON/DAGSCE/SCHO/LEN // S./IVLIA/NVS)

 


 

 

Gedenkpenning op Wereldtentoonstelling in Antwerpen 1885.

 

Uit de collectie, Jan Ooms.

 

 

Herdenkingspenning op de Wereldtentoonstelling in Antwerpen in 1885

 

Materiaal: Messing.

Massa: 10,05 gram.

Diameter: 30,3 mm.

Aanmaakplaats: Antwerpen.

Graveur: Leopold Wiener.

Datering: 1885



Voorzijde: Binnen een parelcirkel en verhoogde rand.

Een op de grond zittende zeegod naar links gewend.

Leunende op een liggende waterkruik, waaruit water stroomt.

In de rechterhand, de hoorn des overvloeds gevuld met bloemen en vruchten.

Links een anker met ketting.

Met daarachter "Het Steen".

Boven het gebouw twee handjes.

In de afsnede:

ANTWERPEN

LEOP. WIENER

 

Keerzijde: Binnen een parelcirkel en verhoogde rand.

De ingangspoort van de tentoonstelling.

Omschrift:

EXPOSITION UNIVERSELLE D'ANVERS

Onder het poortgebouw, het jaartal

1885

 

Lit.: Ch. Représentants 7.

 

Op 2 mei 1885 opende de eerste Wereldtentoonstelling van Antwerpen haar deuren.

De succesvolle onderneming liep tot 1 november 1885.

En kon rekenen op 14.472 exposanten, en telde 3.500.000 bezoekers.

 


 

Patronage penning, Antwerpen

 

 

Uit de collectie, Paul Callewaert.

 

Patronage-penning H. Vincentius a Paulo, Antwerpen.

De juiste functie voor deze penning is onbekend.

 

Materiaal: Lood/tin legering.

Massa: 3,12 gram.

Diameter: 25,1 mm.

Aanmaakplaats:z.pl. Antwerpen.

Datering: z.j. Ca. eind 19e eeuw

 

Voorzijde: Omschrift tussen twee gladde cirkels.

PATRONAGE VAN DEN H. VINCENTIUS A PAULO

Het omschrift, gescheiden door het gekroond 

en zijdelings versiert wapenschild van de stad Antwerpen.

Boven het wapen in twee regels:

LOKAAL / CAMMENSTRAAT

 

Keerzijde: Binnen een gladde buitenrand.
Een dubbel gelijnde vierpas, 

de binnenvlakken gearceerd en versiert met krulmotief.
Centraal binnen een dubbele fijne cirkel,

De gotische letters h.v.